1
00:00:16,517 --> 00:00:21,563
Een van de meest opvallende dieren
die ooit hebben bestaan…

2
00:00:22,105 --> 00:00:26,318
…en een van de beroemdste,
is een dinosaurus.

3
00:00:27,361 --> 00:00:29,613
Tyrannosaurus rex.

4
00:00:30,656 --> 00:00:35,202
Een dier
dat tot ons aller verbeelding spreekt.

5
00:00:35,285 --> 00:00:38,247
Wat voor soort dier was het?

6
00:00:38,330 --> 00:00:41,542
Hoe zag het eruit? Hoe leefde het?

7
00:00:41,625 --> 00:00:45,587
Wetenschappelijk onderzoek
heeft die vragen beantwoord.

8
00:00:45,671 --> 00:00:51,343
En niet alleen over T. rex, maar ook over
de andere soorten die er toen leefden.

9
00:00:51,426 --> 00:00:58,016
De nieuwste imagingtechnologie stelt ons
in staat ze allemaal tot leven te brengen.

10
00:01:01,937 --> 00:01:05,858
De aarde, 66 miljoen jaar geleden.

11
00:01:13,949 --> 00:01:17,494
De hemel is vol vliegende reuzen.

12
00:01:20,038 --> 00:01:24,084
In de zeeën regeren
monsterachtige reptielen over de dieptes.

13
00:01:26,128 --> 00:01:29,256
En op het land
vechten allerlei soorten dinosaurussen…

14
00:01:30,465 --> 00:01:33,218
…allemaal om in leven te blijven.

15
00:01:39,391 --> 00:01:45,689
We weten nu heel veel over een wereld
die werd geregeerd door dinosaurussen.

16
00:01:49,651 --> 00:01:52,196
Dit is hun verhaal.

17
00:02:05,042 --> 00:02:09,253
Kusten

18
00:02:09,338 --> 00:02:14,927
De zuidkusten van de grote binnenzee
die Noord-Amerika afsplitst.

19
00:02:23,268 --> 00:02:27,064
En de sporen
van het grootste landroofdier.

20
00:02:32,569 --> 00:02:36,490
Een Tyrannosaurus rex is aan het zwemmen.

21
00:02:39,826 --> 00:02:43,121
Door z'n holle, luchtgevulde botten
en krachtige achterpoten…

22
00:02:43,205 --> 00:02:46,375
…kan de T. rex uitstekend zwemmen.

23
00:02:52,381 --> 00:02:58,595
Dit is een volwassen mannetje
met z'n jonge gezinnetje.

24
00:03:02,224 --> 00:03:06,436
Z'n kroost is net oud genoeg
om hem te kunnen volgen…

25
00:03:06,937 --> 00:03:10,941
…naar een van de vele eilanden
die voor de kust liggen.

26
00:03:34,423 --> 00:03:38,802
Het is maar een klein stukje,
maar er dreigt altijd gevaar.

27
00:03:44,266 --> 00:03:45,684
Een Mosasaurus.

28
00:03:45,767 --> 00:03:49,938
Een enorme zeehagedis ruim twee
keer zo groot als een Tyrannosaurus…

29
00:03:50,022 --> 00:03:52,441
…die meer dan 15 ton weegt.

30
00:04:03,118 --> 00:04:05,579
Het is het grootste roofdier op aarde.

31
00:04:13,754 --> 00:04:16,964
Gewoonlijk eet een Mosasaurus
schildpadden.

32
00:04:19,301 --> 00:04:23,514
Maar dit broedsel
zou een lekker hapje tussendoor zijn.

33
00:04:33,857 --> 00:04:36,527
Een volwassen T. rex kan,
zelfs in het water…

34
00:04:36,610 --> 00:04:39,279
…zichzelf heel doeltreffend verdedigen.

35
00:04:43,784 --> 00:04:45,869
Maar de jongen moeten bij hem blijven.

36
00:05:30,330 --> 00:05:33,959
De Tyrannosaurus rex verliest vaak
minstens twee derde…

37
00:05:34,042 --> 00:05:38,172
…van z'n oorspronkelijke broedsel
van rond de 15 jongen in het eerste jaar.

38
00:05:45,554 --> 00:05:48,182
Nu zijn het er nog maar vier.

39
00:05:57,733 --> 00:06:01,153
Het eiland biedt veiligheid
en belooft voedsel.

40
00:06:02,070 --> 00:06:05,782
Reuzenschildpadden van twee ton
komen hier nesten maken.

41
00:06:10,120 --> 00:06:12,789
Maar hij is op deze afgekomen.

42
00:06:17,211 --> 00:06:21,131
Hij is dood, en de Tyrannosaurus
heeft z'n rottend lijk geroken.

43
00:06:32,976 --> 00:06:39,066
Als hij bij z'n onderbuik kan komen,
krijgt hij heel eenvoudig 1000 kilo vlees.

44
00:06:54,748 --> 00:06:58,544
De T. rex heeft de krachtigste kaken
in de natuur.

45
00:07:00,671 --> 00:07:04,466
Hij kan met een kracht
van ruim vijf ton bijten.

46
00:07:06,426 --> 00:07:11,974
De jongen willen graag ook een hapje,
maar dat laat hij niet toe.

47
00:07:12,558 --> 00:07:15,477
Ze moeten voor zichzelf leren jagen.

48
00:07:18,063 --> 00:07:21,108
Maar het strand
ziet er niet veelbelovend uit.

49
00:07:27,531 --> 00:07:31,910
Maar als de avond nadert,
verandert de situatie.

50
00:07:38,000 --> 00:07:43,463
Er komen schildpadjes uit hun eieren
in het zand die zich naar de zee haasten.

51
00:07:55,225 --> 00:07:59,229
De jonge T. rexjes
kunnen hier heel goed oefenen.

52
00:08:06,069 --> 00:08:10,073
De schildpadjes hebben de perfecte grootte
om op te jagen.

53
00:08:18,999 --> 00:08:22,961
Elke jager leert
door nieuwsgierig te zijn.

54
00:08:39,977 --> 00:08:42,397
Er valt veel te leren.

55
00:08:55,619 --> 00:09:00,332
En er is hier genoeg voedsel
voor zowel ouder als jongen.

56
00:09:09,633 --> 00:09:11,260
En als alles mislukt…

57
00:09:11,343 --> 00:09:14,721
…kun je altijd nog het avondmaal
van iemand anders stelen.

58
00:09:35,742 --> 00:09:37,035
Over de hele aardbol…

59
00:09:37,119 --> 00:09:43,125
…beslaan deze ondiepe kustzeeën
'n oppervlak van 40 miljoen vierkante km.

60
00:09:43,208 --> 00:09:46,128
Veel meer
dan zelfs het grootste continent.

61
00:09:48,172 --> 00:09:53,677
Daardoor, en door de rijke wateren,
vormen ze een heel belangrijke habitat.

62
00:09:59,892 --> 00:10:02,102
Waar land op zee stuit…

63
00:10:02,186 --> 00:10:06,607
…zorgen voedingsstoffen uit de diepte
voor een overvloed aan leven.

64
00:10:09,359 --> 00:10:12,654
Het is vooral rijk hier
in de Noord-Atlantische Oceaan…

65
00:10:12,738 --> 00:10:16,742
…waar enorme scholen vissen
dicht bij de kust komen.

66
00:10:26,627 --> 00:10:32,341
Eén soort dier gedijt op zulke plaatsen
en vormt enorme koloniën.

67
00:10:37,513 --> 00:10:40,557
Vliegende reptielen. Pterosauriërs.

68
00:10:41,475 --> 00:10:46,355
Hier op de stranden van Noord-Afrika
leven zeven verschillende soorten.

69
00:10:49,149 --> 00:10:53,737
Ze komen hier eten, rusten
en hun jongen grootbrengen.

70
00:10:56,615 --> 00:11:00,410
De Tethydraco's
kunnen goed uit de voeten op de grond…

71
00:11:00,494 --> 00:11:04,706
…en maken hier niet alleen hun nest,
maar beschermen ook hun broedsel.

72
00:11:09,962 --> 00:11:12,923
En hun jongen
hebben ook zeker bescherming nodig.

73
00:11:17,511 --> 00:11:20,556
De vlijmscherpe bek van de Phosphatodraco.

74
00:11:28,063 --> 00:11:31,859
Een 2 meter 70 hoog roofdier
dat in deze koloniën…

75
00:11:31,942 --> 00:11:35,529
…onbewaakte jonkies
probeert weg te grissen.

76
00:11:41,743 --> 00:11:45,914
Maar sommige Pterosauriërsoorten
zijn minder goed thuis op het land.

77
00:11:45,998 --> 00:11:49,459
Hun neststrategie verschilt dan ook.

78
00:11:52,421 --> 00:11:56,592
Ze maken hun nest
waar roofdieren niet snel kijken.

79
00:11:57,968 --> 00:12:00,846
Afgelegen kliffen zoals deze hier,
zijn ideaal.

80
00:12:03,432 --> 00:12:07,644
Pterosauriërseieren zijn leerachtig
en drogen makkelijk uit…

81
00:12:07,728 --> 00:12:09,938
…en moeten dus bedekt worden.

82
00:12:11,648 --> 00:12:15,861
Onder deze hoop zeewier beweegt iets.

83
00:12:22,159 --> 00:12:25,829
Een klein Alcione-kuiken,
slechts enkele centimeters groot…

84
00:12:25,913 --> 00:12:28,207
…dat nog geen twee ons weegt.

85
00:12:34,004 --> 00:12:37,424
Hun moeders hebben de eieren
hier twee maanden eerder gelegd.

86
00:12:51,522 --> 00:12:54,525
Door te roepen worden ze tegelijk geboren.

87
00:12:55,567 --> 00:12:58,070
Dat is veiliger voor ze.

88
00:13:02,574 --> 00:13:05,452
Instinctief beginnen ze te klimmen.

89
00:13:29,351 --> 00:13:33,272
Kuikens uit honderden nesten
komen boven op de klif bijeen…

90
00:13:33,355 --> 00:13:35,607
…voor hun eerste vlucht.

91
00:13:44,116 --> 00:13:46,368
Maar hun vleugels zijn nog niet gevormd.

92
00:13:47,619 --> 00:13:51,039
De botten van de lange vinger
van hun vleugelmembraan…

93
00:13:51,123 --> 00:13:56,128
…moeten zich eerst rechten en bij elkaar
komen en dat duurt een paar uur.

94
00:13:59,047 --> 00:14:00,841
Ze kunnen hier niet lang blijven.

95
00:14:08,307 --> 00:14:12,227
Hun botten zijn uiterst licht,
en zijn 90 % van lucht…

96
00:14:12,311 --> 00:14:15,772
…waardoor het veel makkelijker wordt
om op te stijgen.

97
00:14:18,609 --> 00:14:21,653
Maar testvluchten
blijven van essentieel belang.

98
00:14:23,030 --> 00:14:25,991
Ze krijgen maar één kans
om het goed te doen…

99
00:14:26,074 --> 00:14:28,035
…als ze echt gaan vliegen.

100
00:14:35,626 --> 00:14:39,463
De opstijgende wind
langs de klifrand kan helpen.

101
00:14:39,546 --> 00:14:43,675
Het heeft zin om daar samen
tegen de sterkste winden in…

102
00:14:43,759 --> 00:14:45,886
…richting land te gaan staan.

103
00:14:49,348 --> 00:14:52,559
Maar niemand durft
de grote sprong al te wagen.

104
00:14:59,650 --> 00:15:04,863
Tot uiteindelijk één jonkie
ze allemaal op weg helpt.

105
00:15:44,778 --> 00:15:47,447
Ze vliegen niet
naar het strand en de kolonie.

106
00:15:47,531 --> 00:15:52,035
Ze moeten naar het mistbos
dat erachter ligt.

107
00:16:00,752 --> 00:16:02,212
Barbaridactylus.

108
00:16:02,921 --> 00:16:06,884
Sterke roof-Pterosauriërs
die gewoonlijk op vissen jagen.

109
00:16:07,676 --> 00:16:10,637
Maar de kuikens
zijn te lekker om te versmaden.

110
00:16:19,813 --> 00:16:24,902
Ze kunnen ze ontwijken door hun vleugels
op te vouwen en zich te laten vallen.

111
00:16:32,034 --> 00:16:35,996
Maar als ze lager vliegen,
halen ze het mistbos minder makkelijk.

112
00:17:13,116 --> 00:17:15,368
Een noodlanding in de kolonie.

113
00:17:15,452 --> 00:17:18,497
Daar is een kuiken
in z'n eentje niet veilig.

114
00:17:42,771 --> 00:17:46,608
Een kuiken van de eerste zwerm
die het gelukkig heeft overleefd…

115
00:17:49,152 --> 00:17:51,446
…vliegt nog steeds de goede kant op.

116
00:18:10,465 --> 00:18:11,717
Een toevluchtsoord.

117
00:18:14,553 --> 00:18:18,932
Maar weinig kuikens
voltooien de oversteek.

118
00:18:21,810 --> 00:18:22,978
Maar voor hen…

119
00:18:23,061 --> 00:18:28,275
…biedt dit bos alle bescherming en voedsel
die een jonge Pterosauriër nodig heeft.

120
00:18:30,986 --> 00:18:34,406
De komende vijf jaar blijven ze hier.

121
00:18:35,616 --> 00:18:38,911
Dan zijn ze groot genoeg
om samen met de volwassenen…

122
00:18:38,994 --> 00:18:41,872
…op vis te gaan jagen in de open oceaan.

123
00:18:52,424 --> 00:18:57,179
Sommige zeedieren
die hun hele leven in de zee vissen…

124
00:18:57,262 --> 00:19:01,683
…moeten af en toe naar de kust,
om een heel aparte reden.

125
00:19:03,477 --> 00:19:07,648
In de wateren van het verzonken continent
van Zeelandië…

126
00:19:07,731 --> 00:19:10,234
…komt een lange reis aan z'n eind.

127
00:19:11,401 --> 00:19:13,737
Dit zijn Tuarangisauriërs…

128
00:19:13,820 --> 00:19:17,658
…een reusachtig zeereptiel
van wel negen meter lang.

129
00:19:24,873 --> 00:19:29,378
Dit vrouwtje heeft een kalf bij zich,
iets van zes maanden oud.

130
00:19:34,258 --> 00:19:38,220
Ze krijgt hooguit
eens in de twee jaar een jong.

131
00:19:38,303 --> 00:19:39,930
Dat kost heel veel moeite…

132
00:19:40,013 --> 00:19:44,101
…waardoor de band tussen moeder en jong
heel belangrijk wordt.

133
00:19:55,070 --> 00:20:00,075
Ze heeft veel mijlen afgelegd
om haar jong naar deze baai te brengen.

134
00:20:12,129 --> 00:20:13,547
En ze zijn niet alleen.

135
00:20:14,131 --> 00:20:17,843
De Tuarangisauriërs komen hier
vanuit de hele Stille Zuidzee.

136
00:20:34,276 --> 00:20:39,990
De mannetjes komen hier ook bijeen
om zich uit te sloven voor de vrouwtjes.

137
00:20:46,872 --> 00:20:51,585
Maar hofmakerij is nu even niet
het belangrijkste voor de vrouwtjes.

138
00:20:56,465 --> 00:21:00,552
Deze baai heeft iets
wat maar enkele andere kunnen bieden.

139
00:21:17,194 --> 00:21:22,157
Kiezelstenen, die bijzonder glad,
hard en rond zijn.

140
00:21:24,701 --> 00:21:29,289
Ze zijn gesleten door stromend rivierwater
maar ze zijn moeilijk te vinden.

141
00:21:36,505 --> 00:21:40,008
Maar hier, in de poel
onder aan een waterval…

142
00:21:40,092 --> 00:21:44,179
…zijn er heel veel. De Tuarangisauriërs
hebben ze voor het uitkiezen.

143
00:21:49,977 --> 00:21:54,273
Dan doen ze iets nogal aparts.
Ze slikken ze in.

144
00:21:56,149 --> 00:22:01,697
Ze hebben de stenen nodig
als ballast, maar ook als gastrolieten.

145
00:22:01,780 --> 00:22:07,995
Die gastrolieten blijven in hun maag
om hun ongekauwde voedsel te vermalen.

146
00:22:16,295 --> 00:22:21,300
Voor een jong is het niet eenvoudig
om die voor het eerst in te slikken.

147
00:22:22,342 --> 00:22:24,386
Hij moet eerst oefenen.

148
00:22:27,347 --> 00:22:32,978
Maar het is ook een kans voor z'n moeder
om een geschikt mannetje te vinden.

149
00:23:13,894 --> 00:23:17,272
Het kalf heeft er eindelijk eentje.

150
00:23:22,611 --> 00:23:25,155
Nu slikt hij er zo veel mogelijk door.

151
00:23:25,239 --> 00:23:29,284
En hij zal er hier
nog meer komen inslikken.

152
00:23:35,874 --> 00:23:41,338
Nu moet het gezin de kust verlaten
en op zee naar voedsel zoeken.

153
00:23:41,421 --> 00:23:47,427
Voor de jonge Tuarangisauriër is dat
een grote stap op weg naar volwassenheid.

154
00:23:58,438 --> 00:24:02,693
In Zuid-Europa, waar de Atlantische Oceaan
en de Tethyszee elkaar treffen…

155
00:24:02,776 --> 00:24:06,613
…is de diversiteit van het kustleven
nog wel het grootst.

156
00:24:08,991 --> 00:24:13,328
Door de stijgende zeespiegel
zijn er talloze verzonken eilanden…

157
00:24:13,412 --> 00:24:16,832
…bedekt met sponsdieren,
schelpdieren en koralen.

158
00:24:26,967 --> 00:24:31,221
De koralen benutten de zon
in deze ondiepte…

159
00:24:31,305 --> 00:24:35,225
…waar algen vergroeien met hun weefsel.

160
00:24:43,901 --> 00:24:48,530
Ze verzamelen kleine voedseldeeltjes
die in de oceaanstromingen zweven.

161
00:25:05,088 --> 00:25:09,551
Tienduizenden zeeschepseltjes
bedekken de harde rotsen.

162
00:25:14,348 --> 00:25:18,352
Maar één rots hier
is juist verbazingwekkend kaal.

163
00:25:21,522 --> 00:25:25,526
Achter die rots
wordt de zee opeens veel dieper…

164
00:25:25,609 --> 00:25:28,237
…en daar zitten de roofvissen.

165
00:25:43,877 --> 00:25:47,506
Het is er gevaarlijk
voor argeloze rifvissen.

166
00:26:14,616 --> 00:26:18,996
Maar deze Pycnodont heeft niets te vrezen.

167
00:26:20,289 --> 00:26:24,710
Dit is een Mosasaurus hoffmannii,
de meest dodelijke roofvis.

168
00:26:25,294 --> 00:26:29,173
Maar hij komt niet eten.
Hij laat zich schoonmaken.

169
00:26:34,845 --> 00:26:40,475
Mosasaurussen zijn reusachtige hagedissen
die een gevorkte tong hebben…

170
00:26:40,559 --> 00:26:44,396
…en in het paarseizoen
ook de kleurrijke hagedissenhuid.

171
00:26:47,065 --> 00:26:50,569
Nu is het tijd om te vervellen.

172
00:27:02,372 --> 00:27:04,333
Als je er op je best moet uitzien…

173
00:27:04,416 --> 00:27:08,045
…werkt niets zo goed
als een volledige bodyscrub.

174
00:27:18,931 --> 00:27:23,352
Vissen en garnalen pikken
losgekomen schubben van z'n lijf af.

175
00:27:39,159 --> 00:27:46,083
Al rustend aan de oppervlakte vult
deze hagedis die in zee leeft, z'n longen…

176
00:27:47,417 --> 00:27:49,795
…en ontspant hij zich.

177
00:28:06,895 --> 00:28:10,899
Een rivaal. Een jonger mannetje,
dat hem uitdaagt om z'n territorium.

178
00:28:37,092 --> 00:28:40,637
Het oude mannetje is zwaarder,
ruim 15 ton.

179
00:28:40,721 --> 00:28:43,140
Maar z'n rivaal is behendiger.

180
00:28:56,612 --> 00:29:01,200
Als ze zo aan elkaar gewaagd zijn,
kan zo'n gevecht dodelijk aflopen.

181
00:29:03,577 --> 00:29:09,333
Er zijn Mosasaurussen met gebroken tanden
van rivalen in hun schedel gevonden.

182
00:29:16,465 --> 00:29:18,550
Het oude mannetje haalt snel adem.

183
00:29:26,558 --> 00:29:28,894
Nu is hij in het voordeel.

184
00:29:34,024 --> 00:29:37,444
Door z'n rivaal omlaag te sleuren,
kan hij hem verdrinken.

185
00:30:24,283 --> 00:30:26,827
Het oude mannetje heeft gewonnen.

186
00:30:27,661 --> 00:30:31,915
Dit rif blijft vooralsnog
zijn territorium.

187
00:30:40,174 --> 00:30:44,928
Een wassende maan
boven de kust van Noord-Amerika.

188
00:30:49,641 --> 00:30:56,064
De kalme, donkere nachten die volgen,
bieden 'n zeldzaam, prachtig verschijnsel.

189
00:31:04,740 --> 00:31:08,785
Vannacht is er zelfs in de diepte licht.

190
00:31:21,798 --> 00:31:25,844
Gloeiende ammonieten
komen omhoog uit de afgrond.

191
00:31:34,770 --> 00:31:38,899
Ammonieten zijn weekdieren,
verwant aan de kraak- en pijlinktvis.

192
00:31:39,608 --> 00:31:43,904
Die Scaphites zijn niet groter
dan een mensenhand.

193
00:31:52,120 --> 00:31:55,874
Ze verzamelen zich al wekenlang
in de dieptes langs de kust.

194
00:32:02,339 --> 00:32:06,802
In de diepte kunnen deze lichten
plankton lokken als voedsel.

195
00:32:07,511 --> 00:32:10,973
Maar vanavond dienen ze een ander doel.

196
00:32:13,600 --> 00:32:17,062
Ze komen naar de oppervlakte om te paren.

197
00:32:17,145 --> 00:32:21,108
En al gauw zitten er
duizenden in elke school.

198
00:32:34,288 --> 00:32:39,710
De buren steken elkaar aan,
wat golven bioluminescentie oplevert.

199
00:32:49,052 --> 00:32:51,680
Ze hebben complexe zenuwstelsels…

200
00:32:51,763 --> 00:32:55,225
…die lichtproducerende cellen,
fotocyten, besturen.

201
00:33:04,193 --> 00:33:09,072
De mannetjes verdringen elkaar
voor een plek bij de grotere vrouwtjes.

202
00:33:10,616 --> 00:33:16,580
Via hun gepronk weet ze wie de knapste is
en met wie ze het best kan paren.

203
00:33:21,460 --> 00:33:25,923
De paren die zich met elkaar vervlechten,
coördineren hun lichtvertoning.

204
00:33:32,554 --> 00:33:37,017
Als hij haar ritme niet precies
kan volgen, wordt hij afgewezen.

205
00:33:42,105 --> 00:33:44,316
Maar de synchroniciteit is perfect.

206
00:33:47,694 --> 00:33:51,949
Dit paar gaat nu kuitschieten
en de volgende generatie voortbrengen.

207
00:33:57,412 --> 00:34:02,668
Na de bevruchting leggen de vrouwtjes
hun eitjes in de ondieptes.

208
00:34:11,552 --> 00:34:13,679
Zoals voor de meeste Cephalopoda…

209
00:34:13,762 --> 00:34:17,181
…is de voortplanting
de laatste daad in hun korte leven.

210
00:34:22,813 --> 00:34:27,067
Als de ochtend aanbreekt,
flikkeren deze lichten en gaan ze uit.

211
00:34:37,452 --> 00:34:41,456
Deze betoverende nacht is hun laatste.

212
00:34:54,553 --> 00:34:58,932
Over de hele aardbol
biedt de kust een ideale plek…

213
00:34:59,016 --> 00:35:04,855
…voor talloze dieren om te paren,
jongen groot te brengen en zich te voeden.

214
00:35:11,945 --> 00:35:14,406
In de ondiepe wateren van Zeelandië…

215
00:35:15,324 --> 00:35:19,119
…hebben zich grote groepen
Tuarangisauriërs verzameld.

216
00:35:33,967 --> 00:35:39,515
Ze stuwen zich voort met alle vier
de vinnen en reizen bijna moeiteloos…

217
00:35:39,598 --> 00:35:42,976
…naar de visscholen die hier
in de zomer samenkomen.

218
00:35:44,895 --> 00:35:51,235
Af en toe komen ze boven om adem te halen
voor ze hun onderwatervlucht voortzetten.

219
00:36:00,035 --> 00:36:04,414
Maar één vrouwtje zwemt
minder gracieus dan gewoonlijk.

220
00:36:05,666 --> 00:36:10,879
Samen met haar tweeënhalf jaar oude kalf
heeft ze moete de rest bij te houden.

221
00:36:14,800 --> 00:36:17,636
Ze beweegt zich nogal moeizaam voort.

222
00:36:20,055 --> 00:36:23,183
En dat is niet onopgemerkt gebleven.

223
00:36:26,353 --> 00:36:29,982
Een dodelijke jager, Kaikaifilu.

224
00:36:35,821 --> 00:36:39,950
Het zichtbaar vermoeide vrouwtje
is een verleidelijk doelwit.

225
00:36:43,662 --> 00:36:47,332
In dieper water
is ze misschien minder kwetsbaar.

226
00:36:53,172 --> 00:36:57,718
Voor het kalf is het gevaarlijk
om de Mosasaurus af te leiden.

227
00:36:59,636 --> 00:37:01,805
Maar ze winnen er tijd mee.

228
00:37:07,269 --> 00:37:10,731
De moeder en kalf
zijn niet helemaal alleen.

229
00:37:21,491 --> 00:37:23,952
Deze dieren kunnen familie zijn…

230
00:37:24,036 --> 00:37:28,624
…en hebben er allemaal baat bij
om de Kaikaifilu te verjagen.

231
00:37:53,148 --> 00:37:57,694
Dit is de oorzaak
van haar zichtbaar ongemak.

232
00:37:58,737 --> 00:38:00,280
Ze is drachtig.

233
00:38:24,847 --> 00:38:28,600
En nu, na een dracht van anderhalf jaar…

234
00:38:29,476 --> 00:38:30,769
…een baby.

235
00:38:36,859 --> 00:38:41,697
Hij is ruim drie meter,
bijna half zo lang als z'n moeder.

236
00:38:42,364 --> 00:38:45,617
Een van de grootste baby's aller tijden.

237
00:38:53,667 --> 00:38:58,547
Hij moet naar de oppervlakte
om voor de allereerste keer adem te halen.

238
00:39:19,776 --> 00:39:24,156
Deze jonge Tuarangisauriër
kan wel 80 jaar oud worden.

239
00:39:26,200 --> 00:39:31,997
Nu, gesteund door haar familie,
kan ze haar plaats als roofdier innemen…

240
00:39:35,083 --> 00:39:37,961
…in een van de rijkste habitats op aarde…

241
00:39:39,087 --> 00:39:44,009
…de zeeën rond de kusten
van onze prehistorische planeet.

242
00:39:59,233 --> 00:40:01,777
In de volgende aflevering…

243
00:40:01,860 --> 00:40:07,241
…vechten reusachtige dinosaurussen
in bloedhete woestijnen om een vrouwtje.

244
00:40:08,200 --> 00:40:09,618
En over de hele aardbol…

245
00:40:09,701 --> 00:40:14,540
…moeten opmerkelijke specialisten
al hun trucjes gebruiken om te overleven…

246
00:40:14,623 --> 00:40:17,835
…in de meest onherbergzame plekken
op aarde.

247
00:40:18,836 --> 00:40:21,880
Om de wetenschap
achter de verhalen te ontdekken…

248
00:40:21,964 --> 00:40:26,426
…kun je naar de show page
van Prehistoric Planet.

249
00:41:54,473 --> 00:41:56,475
Vertaling: Marc de Jongh